Televisie is al decennialang een vast onderdeel van het dagelijks leven in Nederland en België. Wat begon als een grote, zware kast met een klein beeldbuis, is uitgegroeid tot een flinterdun scherm dat je aan de muur hangt. De ontwikkeling van de tv gaat snel, en toch kijken mensen er nog altijd massaal naar. Of het nu gaat om het nieuws, een spelprogramma zoals Blokken of een spannende serie, de beeldbuis trekt nog steeds miljoenen kijkers per avond.
De geschiedenis van het kijktoestel
De eerste televisiebeelden werden al in de jaren twintig van de vorige eeuw uitgestuurd, maar het grote publiek ontdekte het medium pas na de Tweede Wereldoorlog. In de jaren vijftig en zestig was een tv bezitten nog een luxe. Buren verzamelden zich bij het ene gezin in de straat dat al een toestel had. In de jaren tachtig was een tv in bijna elk huishouden aanwezig, en de zenders breidden flink uit. Aan het eind van de twintigste eeuw deed de kleuren-tv zijn intrede, gevolgd door de afstandsbediening, de videorecorder en later de dvd-speler. Elke stap maakte het kijken makkelijker en aangenamer.
Van buis naar plat scherm en smart tv
Rond het jaar 2000 begon de overstap van de zware beeldbuis naar het platte scherm. Lcd en plasma-schermen maakten de tv dunner en lichter. Daarna volgde oled-technologie, waarbij elk pixel zijn eigen licht geeft. Dat zorgt voor diepere zwartwaarden en scherpe kleuren. De nieuwste generatie is de smart tv: een toestel dat verbonden is met het internet en waarmee je naast gewone zenders ook streamingdiensten zoals Netflix en Disney+ kunt bekijken. Je kunt je favoriete programma’s pauzeren, terugspelen of op elk moment opnieuw starten. Steeds meer mensen kiezen bewust voor dit soort toestellen omdat ze meer vrijheid geven in wanneer en wat ze kijken.
Wat mensen graag kijken op de tv
Het kijkgedrag is door de jaren heen flink veranderd. Vroeger zat het hele gezin op een vaste tijd voor het scherm. Nu kiest iedereen zijn eigen moment. Toch zijn er programma-types die altijd populair blijven. Nieuws en actualiteitenprogramma’s trekken nog steeds een groot publiek, zeker tijdens belangrijke gebeurtenissen zoals verkiezingen of sportkampioenschappen. Quizzen en spelprogramma’s zijn ook al jaren geliefd. Blokken, het Vlaamse woordspel dat al meer dan dertig jaar op de buis staat met presentator Ben Crabbé en jurylid Kris Soret, is daar een goed voorbeeld van. Zo’n programma schept vertrouwdheid en brengt mensen samen, ook al zitten ze elk in hun eigen woonkamer.
Televisie in de toekomst
Het is de vraag hoe het kijkscherm er over tien jaar uitziet. Jongere generaties kijken steeds minder via een vast toestel en kiezen vaker voor een telefoon of tablet. Streamingplatforms nemen een groter deel van de kijktijd over. Toch verdwijnt de traditionele omroep niet zomaar. Live-televisie, zoals sportwedstrijden of grote shows, heeft nog altijd iets dat je niet eenvoudig kunt vervangen met een algoritme. Fabrikanten werken ondertussen aan schermen met een nog hogere beeldkwaliteit, zoals 8K-resolutie, en aan schermen die oprolbaar of transparant zijn. De tv van de toekomst ziet er misschien heel anders uit dan we nu gewend zijn, maar het verlangen om samen beelden te kijken en te beleven blijft.
Veelgestelde vragen over televisie
Wat is het verschil tussen een smart tv en een gewone tv?
Een gewone tv ontvangt alleen signalen via een antenne, kabel of satelliet. Een smart tv heeft ook een internetverbinding en beschikt over apps waarmee je streamingdiensten, YouTube of het weerbericht kunt bekijken. Je kunt op een smart tv dus veel meer doen dan alleen zappen tussen de vaste zenders.
Hoe lang gaat een televisie gemiddeld mee?
Een gemiddeld toestel gaat zo’n zeven tot tien jaar mee. Dat hangt af van hoe vaak je het scherm gebruikt en van het type scherm. Oled-schermen gaan soms wat minder lang mee dan lcd-schermen als je ze veel en lang gebruikt, maar de beeldkwaliteit is bij oled in de meeste gevallen beter.
Is het beter om een groot of klein scherm te kopen?
Dat hangt af van de ruimte en de afstand tot het scherm. Een te groot scherm in een kleine kamer is vermoeiend voor de ogen. Als vuistregel geldt: de kijkafstand is ongeveer twee tot drie keer de schermdiagonaal. Bij een scherm van 55 inch zit je dus het best op ongeveer anderhalve tot twee meter afstand.
Wat betekent 4K bij een televisie?
4K verwijst naar de resolutie van het scherm, ook wel Ultra HD genoemd. Een 4K-scherm heeft ongeveer vier keer zoveel pixels als een gewone Full HD-televisie. Dat geeft een scherper en gedetailleerder beeld, vooral op grote schermen of van dichtbij. Steeds meer streaming-inhoud en blu-rays worden aangeboden in 4K-kwaliteit.